Zapalenie stawów jest główną przyczyną bólu i niepełnosprawności na całym świecie. Choroba ta powoduje ból i sztywność stawów, które zwykle pogarszają się z wiekiem.
Najczęstsze rodzaje zapalenia stawów to choroba zwyrodnieniowa stawów i reumatoidalne zapalenie stawów. Choroba zwyrodnieniowa stawów powoduje rozpad chrząstki twardej, śliskiej tkanki pokrywającej końce kości, w których tworzą się stawy. Reumatoidalne zapalenie stawów to choroba, w której układ odpornościowy atakuje stawy, zaczynając od wyściółki stawów.
Zabiegi różnią się w zależności od rodzaju zapalenia stawów. Główne cele leczenia zapalenia stawów to zmniejszenie objawów i poprawa jakości życia. Dostępnych jest wiele porad dotyczących łagodzenia bólu związanego z zapaleniem stawów i innymi schorzeniami stawów za pomocą ćwiczeń, leków i redukcji stresu. Które wybrać? Oto wskazówki lekarzy z Mayo Clinic:
1. Utrzymuj swoje stawy w ruchu
Wykonuj codzienne, delikatne ćwiczenia rozciągające, które poruszają Twoje stawy w pełnym zakresie ruchu.
2. Używaj prawidłowej postawy
Prawidłowa postawa podczas siedzenia przy komputerze, chodzeniu, czy podnoszeniu ciężki obiektów pomoże ci w zachowaniu zdrowych pleców i całego ciała. Jak rozpoznać prawidłową postawę ciała?
- Głowa: jest cofnięta, w jednej linii z barkami
- Barki: oddalone od uszu
- Łopatki: zbliżone do siebie
- Klatka piersiowa: ściągnięta w dół
- Brzuch: masz aktywny, delikatnie napięty
- Miednica: utrzymujesz w pozycji neutralnej – pionowej
- Stopy: ciężar ciała przenosisz swobodnie z jednej stopy na drugą.
3. Poznaj swoje ograniczenia
Zrównoważ aktywność i odpoczynek. Nie przesadzaj z ćwiczeniami. Jeśli któryś rodzaj ćwiczeń sprawia ci ból zaprzestań wykonywania go. Co było komfortowe wczoraj nie musi być komfortowe dzisiaj. Zmiany stylu życia są często bardzo ważne dla złagodzenia bólu.
4. Zarządzaj wagą
Nadwaga może nasilać powikłania zapalenia stawów i przyczyniać się do bólu stawów. Dokonywanie stopniowych, trwałych zmian stylu życia skutkujących stopniową utratą wagi jest często najskuteczniejszą metodą kontrolowania wagi.
5. Rzuć palenie
Palenie powoduje stres w tkankach łącznych, co może nasilać ból stawów.
6. Ćwicz
Kiedy masz zapalenie stawów, ruch może zmniejszyć ból i sztywność, poprawić zakres ruchu, wzmocnić mięśnie i zwiększyć wytrzymałość. Wybierz odpowiednie rodzaje aktywności — takie, które budują mięśnie wokół stawów, ale nie uszkadzają samych stawów. Fizjoterapeuta lub terapeuta zajęciowy może pomóc w opracowaniu odpowiedniego dla Ciebie programu ćwiczeń.
Skoncentruj się na rozciąganiu, ćwiczeniach zakresu ruchu i stopniowym progresywnym treningu siłowym. Włącz ćwiczenia aerobowe o niewielkim wysiłku, takie jak spacery, jazda na rowerze lub ćwiczenia w wodzie, aby poprawić nastrój i pomóc kontrolować wagę.
Czego unikać? Unikaj czynności wymagających intensywnego i powtarzalnego ruchu, takich jak:
- Bieganie
- Skoki
- Tenis ziemny
- Aerobik o dużej intensywności
- Powtarzanie tego samego ruchu, takiego jak serwis tenisowy, raz za razem.
7. Leki i maści
Dostępnych jest wiele rodzajów leków łagodzących ból stawów. Większość z nich jest stosunkowo bezpieczna, ale żaden lek nie jest całkowicie wolny od skutków ubocznych. Leki przeciwbólowe dostępne bez recepty, takie jak acetaminofen (Tylenol, inne), ibuprofen (Advil, Motrin IB, inne) lub naproksen sodu (Aleve) mogą pomóc złagodzić sporadyczny ból wywołany aktywnością, do której mięśnie i stawy nie są przyzwyczajone.
Kremy zawierający kapsaicynę można nakładać na skórę na bolący staw w celu złagodzenia bólu.
Zanim zaczniesz przyjmować jakiekolwiek lek czy stosować maści skonsultuj się z lekarzem, aby opracować plan leczenia konkretnych objawów bólu.
8. Terapie
Depresja występuje często u osób z zapaleniem stawów. Nic dziwnego, że ból stawów ma negatywny wpływ na nastrój jeśli wykonywanie codziennych czynności sprawia ból. Ale kiedy koncentrujesz się tylko na bólu, te negatywne uczucia nasilają się, tworząc ciąg beznadziejnych myśli ból może w rzeczywistości stać się gorszy i trudniejszy do opanowania. W takich wypadkach lekarze zalecają kilka terapii:
- Terapia poznawczo-behawioralna – jest skutecznym połączenie terapii rozmową i modyfikacji zachowania, pomaga zidentyfikować i przerwać cykle samodestrukcyjnych myśli i działań.
- Terapia relaksacyjna – medytowanie, uprawianie jogi, głębokie oddychanie, słuchanie muzyki, przebywanie na łonie natury, spisywanie myśli w dzienniczku.
9. Okłady
Okłady z lodu mogą złagodzić ból i stany zapalne po intensywnym wysiłku fizycznym.
10. Masaż
Masaż może tymczasowo złagodzić ból i sztywność. Upewnij się, że Twój masażysta wie, z którym zapaleniem stawów się borykasz, gdzie występuje ból i sztywność zanim rozpoczniesz sesje masażu.

